Tomatenteelt optimaliseren met LED‑verlichting en klimaatschermen

In 2021 verving Addy Breugem, teeltmanager bij Thanet Earth Tomatoes, een deel van de oorspronkelijke SON‑T (HPS)-belichting door LED‑verlichting. De belangrijkste reden: energie besparen, het totale verbruik verlagen en minder afhankelijk zijn van volatiele energieprijzen.

Al snel werd duidelijk dat telen onder LED een andere klimaatstrategie vraagt dan telen met HPS belichting. Om deze nieuwe uitdaging aan te pakken, koos Thanet Earth voor de installatie van Svensson LUXOUS 1147 FR‑klimaatschermen, als aanvulling op de bestaande verduisteringsdoeken.

Nieuwe uitdagingen bij LED-teelt

Na de installatie van 24 hectare LED bleek dat de tomatenplanten zich anders gedroegen dan verwacht. In het voorjaar ging de vruchtkwaliteit achteruit: de tomaten waren minder stevig en er trad meer scheurvorming op. Bladanalyses toonden tekorten aan van belangrijke voedingsstoffen zoals calcium en boor.

De kern van het probleem lag in de balans tussen temperatuur en stralingswarmte. In tegenstelling tot HPS‑lampen geven LED‑armaturen bijna geen stralingswarmte af. Bij traditionele HPS‑systemen warmt die stralingswarmte de bovenste gewaslaag op.

Onder LED’s ontbreekt die warmtebron volledig. Wanneer ’s ochtends de verduisteringsschermen opengingen, verloor het gewas direct warmte aan het koude kasdek. Daardoor zakte de planttemperatuur onder de luchttemperatuur.

Condens, minder verdamping en beperkte voedingopname

“De luchtvochtigheid rond de stomata was zó hoog dat de verdamping stilviel,” legt Addy uit. “Dan kunnen planten geen voedingsstoffen meer opnemen, ontstaan tekorten en neemt het ziekterisico toe.”

Om zo’n situatie te voorkomen, hebben telers grofweg twee opties:

1. meer pijpverwarming inzetten om de ontbrekende stralingswarmte te compenseren, of

2. de bestaande warmte beter vasthouden en verdelen met behulp van een tweede scherm.

Waarom een tweede klimaatscherm de beste keuze was

Na wikken en wegen koos Thanet Earth voor een extra klimaatscherm in plaats van meer te stoken.
“De beste optie voor ons was het toevoegen van een tweede scherm,” zegt Addy.

De kas beschikte al over OBSCURA 9950 FR W verduisteringsschermen om lichtuitstoot te beperken. In overleg met Martin van Zeijl, senior salesmanager bij BOM Group en hoofdaannemer van het project, werd Svensson’s LUXOUS 1147 FR geselecteerd als aanvulling op het bestaande systeem.

Balans tussen energie en perfect gewasklimaat

Voor Martin van Zeijl was de keuze duidelijk: Svensson.
“We werken al sinds de jaren ’70 samen. LUXOUS 1147 FR biedt precies wat we nodig hebben: maximale lichttransmissie én uitstekende energiebesparing.”

Ook teeltmanager Addy benadrukt dat het gewas centraal staat:
“Het draait voor mij altijd om het creëren van de optimale groeicondities.”

Maatwerkoplossing voor tweede scherm

De installatie werd uitgevoerd door BOM Group en SCRE3NS. Omdat de kas niet gebouwd was voor een tweede scherm, ontwikkelden zij een speciaal dradenbed tussen de LED’s en het OBSCURA‑scherm.

“Het vereiste een uniek ontwerp, maar het werkt perfect,” aldus Pascal den Heijer (SCRE3NS).

Met het nieuwe schermsysteem verwacht het team een gelijkmatiger en betrouwbaarder winterklimaat voor de tomatenteelt.

Martin: “Samen gaan we voor een rustige en voorspoedige winterteelt.”